Programma

Je kunt je in deze specialisatie toeleggen op argumentatietheorie en retorica, de geschiedenis en retorica van het politieke debat of de sturende kracht van taal. Je kunt in overleg ook je eigen focus kiezen.

• Argumentatietheorie en retorica
  Een belangrijke functie van taal is om anderen ergens van te overtuigen. Zo zijn bijvoorbeeld de wetenschappers die zich met Lucia de B. bemoeiden, erin geslaagd de Hoge Raad ervan te overtuigen dat de zaak heropend moest worden. En los van een juridische context, die al snel in het oog springt wanneer we denken aan het belang van overtuigend kunnen spreken of schrijven, is er eigenlijk geen context te bedenken waarin dit niet belangrijk is. Vandaar de wetenschappelijke aandacht voor argumentatie en retorica. In je opleiding besteed je aandacht aan theoretische en toepassingsvragen ten aanzien van de analyse, beoordeling en presentatie van betogende en persuasieve teksten in allerlei contexten.

• Het politieke debat: geschiedenis en retorica
  Wat maakt iemand tot een goed debater? Wat mag wel en wat mag niet gezegd worden? En hoe belangrijk is de presentatie van een politicus? Als je belangstelling hebt voor politiek, retorica en argumentatie, en inzicht wilt krijgen in de kunst van de politieke welsprekendheid, dan kun je je volledig wijden aan het politieke debat. Dit interdisciplinaire en maatschappijgerichte onderwerp wordt op masterniveau alleen in Leiden aangeboden, in samenwerking met de master History.

• De sturende kracht van taal
  Een spreker gebruikt taal niet alleen om de werkelijkheid te beschrijven, maar eerst en vooral als communicatiemiddel in de interactie met een hoorder/lezer: met elke uiting probeert een spreker de gedachten, of het gedrag, van zijn gesprekspartner te beïnvloeden. Zo kwam het voor dat in één krantenbericht het aantal van 988.000 kijkers bij de verkiezing van Rutte als lijsttrekker van de VVD (2006) werd omschreven als ‘bijna een miljoen’ en als ‘nog geen miljoen’. Het effect van deze twee uitdrukkingen is heel verschillend: terwijl ‘bijna een miljoen’ het idee oproept van veel kijkers, lijkt ‘nog geen miljoen’ eerder te wijzen op teleurstellende kijkcijfers. In de taalbeheersing, vooral in de argumentatieleer, heeft deze retorische dimensie van taalgebruik altijd al centraal gestaan, maar ook in de moderne taalkunde is er steeds meer aandacht voor. In je opleiding combineer je recente inzichten uit de taalbeheersing en de moderne taalkunde, met name argumentatieleer en cognitieve taalkunde/ constructiegrammatica. Je krijgt niet alleen meer inzicht in de werking van taal en grammaticale constructies, maar vergroot ook je eigen stilistische en retorische vaardigheden – een goed uitgangspunt voor een toekomst als journalist, tekstschrijver of redacteur.

Programmastructuur

Je volgt drie of vier verplichte vakken (waarbij ‘verplicht’ soms een gelimiteerde keuzemogelijkheid inhoudt).
Daarnaast kies je een onderdeel dat aansluit bij de specialisatie; dat mag binnen of buiten de opleiding, in Leiden of elders. Je kunt dit onderdeel ook invullen met een wetenschappelijke stage of een studieopdracht die aansluit bij je specialisatie.
Je sluit je master af met een masterscriptie. Tijdens de colleges vergroot je je mondelinge en schriftelijke vaardigheden door het houden van referaten en het schrijven van werkstukken. Daarmee bereid je je voor op de masterscriptie, waarmee je de studie afsluit. De precieze programmastructuren zijn hier te vinden.

Intake-gesprek

Heb je interesse om de specialisatie Taalbeheersing te volgen, maak dan vóór 15 mei (als je in september wil starten) of vóór 1 december (als je in februari wil starten) bij Henrike Jansen een afspraak voor een intakegesprek.